19

19 – liczba naturalna, następująca po 18 i przed 20. Występuje w wielu dziedzinach – od matematyki po kulturę popularną.

Matematyka

Jedną z najważniejszych cech liczby 19 jest jej status jako liczby pierwszej. Nie posiada więc dzielników innych niż 1 i ona sama. Oto niektóre jej własności:

Jest liczbą pierwszą nieparzystą.
W systemie dwójkowym zapisywana jest jako 10011.
W zapisie rzymskim występuje jako XIX.
Jest liczbą pierwszą Sophie‑Germain, ponieważ 2·19 + 1 = 39 jest liczbą pierwszą.
Spełnia warunek małego twierdzenia Fermata: dla każdej liczby całkowitej a niepodzielnej przez 19 zachodzi a¹⁸ ≡ 1 (mod 19).

Rok 19 n.e.

W roku 19 n.e. wydarzyło się kilka istotnych zdarzeń historycznych:

Ukraina i Rzym powołują Legiony aryjskie w regionie Morza Śródziemnego.
W Rzymie rozpoczęto budowę Akweduktu Aqua Trajana.
W Chinach panował cesarz dynastii Han, Cao Cao przeprowadza kampanię przeciwko Wschodniej Wspólnocie.

Kultura i symbolika

Liczba 19 pojawia się w różnych kontekstach kulturowych i symbolicznych:

W numerologii 19 jest liczbą przynoszącą połączenie intuicji i praktyczności.
W Nowym Testamencie jest 19 rozdział w Ewangelii Jezusa w Ewangelii Łukasza.
W sporcie numer 19 noszą m.in. piłkarze Kylian Mbappé i Lionel Messi.
W astronomii gwiazda o nazwie 19 Telescopus jest oznaczeniem rejestru gwiazd podwójnych.

Inne zastosowania

Liczba 19 znajduje zastosowanie w:

chemii – izotop potasu‑19 ma masę atomową 19 u.
systemach liczbowych – w bazie 20‑kowej 19 jest najwyższą cyfrą.
matematyce komputerowej – liczba 19 jest często używana jako rozmiar bufora w algorytmach kryptograficznych.

Powiązane pojęcia

Więcej informacji można znaleźć w następujących artykułach: