1908
Rok 1908 był rokiem przestępnym w kalendarzu gregoriańskim, w którym nastąpiło wiele istotnych wydarzeń politycznych, naukowych i kulturowych. Zanim przyjrzymy się szczegółom, warto odnieść się do lat poprzedzających i następujących po 1908 r., aby zrozumieć kontekst historyczny: 1907, 1909.
Wydarzenia polityczne i dyplomatyczne
- 6 października – annexja Bośni i Hercegowiny przez Cesarstwo Austro-Węgierskie, co doprowadziło do kryzysu bośniackiego i napięć pomiędzy mocarstwami europejskimi.
- 15 marca – w Moskwie zmarł rosyjski urzędnik Sergej Witte, architekt rosyjskiej industrializacji.
- 12 czerwca – w Kopenhadze podpisano traktat kopenhaski, regulujący kwestię granic w Skandynawii.
Wojny i konflikty
Rok 1908 nie przyniósł dużych konfliktów zbrojnych, ale w Azji zintensyfikowały się starcia na tle kolonialnym:
- Wiosną Japonia rozpoczęła dalszą ekspansję w Mandżurii, przygotowując grunt pod przyszłą wojnę rosyjsko-japońską.
- W listopadzie w rytmie Zdarzenia Tunguskiego (30 czerwca) doszło do potężnego wybuchu meteorycznego nad Syberią, który miał wpływ na rosyjską strategię militarną w regionie.
Nauka i technika
- 30 czerwca – zjawisko tunguskie – eksplozja w powietrzu nad Syberyją, najprawdopodobniej spowodowana wybuchem meteorytu. Zdarzenie to do dziś jest przedmiotem badań geologów i fizyków.
- 11 października – w Detroit Henry Ford po raz pierwszy wprowadził masową produkcję modelu Ford Model T, co zrewolucjonizowało przemysł motoryzacyjny.
- 12 listopada – w Eau‑Glisse (Francja) japoński fizyk Yukichi Fukuzawa zaprezentował pierwszą praktyczną metodę podgrzewania gazu przez promieniowanie podczerwone.
Kultura i sztuka
- Styczeń – otwarcie w Nowym Jorku pierwszej w USA fotokinaety Arcadia, co przyczyniło się do popularyzacji kina.
- 7 lipca – rozpoczęła się wystawa sztuki w Krakowie, znana jako Wystawa 1908, gdzie zaprezentowano dzieła Józefa Malczewskiego i Józefa Pawlikowskiego.
- W Cannes odbył się pierwszy w historii festiwal literacki poświęcony twórczości Marcelowi Proustowi.
Sport
Najważniejszym wydarzeniem sportowym roku był letni Igrzyska Olimpijskie w Londynie, które przyniosły kilka premier:
- Ustanowienie stałej odległości maratonu – 42,195 km.
- Po raz pierwszy w programie olimpijskim pojawiły się zawody w podciąganiu i w szermierce żeńskiej.
- Wyniki: Wielka Brytania zdobyła najwięcej medali (56 złota), a Stany Zjednoczone 23 złote medale.
Urodzenia
- 17 stycznia – Akira Kurosawa, japoński reżyser filmowy (zmarł 1998).
- 1 marca – Luis Bonilla, kubański polityk i działacz antyimperialistyczny (zmarł 1972).
- 14 kwietnia – Jean Anouilh, francuski dramaturg (zmarł 1987).
- 30 maja – Mikhael Golovkin, rosyjski fizyk jądrowy (zmarł 1979).
- 11 czerwca – Władimir Pawłow, rosyjski fizjolog, laureat Nagrody Nobla (zmarł 1936).
Zgon
- 21 listopada – Nikolaj Rimski‑Korsakow, rosyjski kompozytor, dyrygent i pedagog (ur. 1844).
- 27 grudnia – Borys Frik, rosyjski malarz impresjonistyczny (ur. 1842).
- 28 października – Gustav Keller, szwajcarski fizyk i wynalazca (ur. 1846).
Zobacz także
- 1907 – wydarzenia poprzedzające
- 1909 – wydarzenia następujące po 1908
- Bośnia i Hercegowina
- Cesarstwo Austro‑Węgierskie
- Kolonializm
- Ford Model T
- Igrzyska Olimpijskie 1908
- Zdarzenie tunguskie
- Henry Ford