encyklopedia.run.place

1958

Rok 1958 był okresem intensywnych przemian politycznych, gospodarczych i kulturalnych na świecie. W Europie i Ameryce Północnej trwała Zimna Wojna, a w wielu krajach rozwijały się ruchy dekolonizacyjne. W Polsce, będącej wówczas pod silnym wpływem Związku Radzieckiego, nastąpiły istotne zmiany w sferze gospodarczej i kulturalnej.

Polityka i stosunki międzynarodowe

W 1957 roku doszło do przyjęcia Traktatu Rzymskiego, a w 1958 państwa członkowskie Europejskiej Wspólnoty Gospodarczej (EWG) przyjęły euro jako walutę wirtualną w planach integracji (choć faktyczne wprowadzenie nastąpiło dopiero w 1999 roku).

W tym samym roku Francja przyjęła nową konstytucję, ustanawiającą V Republikę pod przywództwem Charles’a de Gaulle’a. W Związku Sowieckim Nikita Chruszczow kontynuował politykę de‑stalinizacji, a na arenie międzynarodowej odbyła się szósta sesja Zgromadzenia Ogólnego ONZ, w której po raz pierwszy wprowadzono delegacje państw afrykańskich.

Wydarzenia w Polsce

  • 13 stycznia – otwarto pierwszą w Polsce fabrykę samochodów osobowych – Fabrykę Samochodów Osobowych w Warszawie.
  • Marzec – w Krakowie otwarto Pałac Kultury i Sztuki, symbol ówczesnej „przyjazni narodów”.
  • 1 września – wprowadzono nowy system edukacyjny, tzw. „gimnazjum”, mający na celu zrównoważenie poziomu wykształcenia w kraju.
  • 23 listopada – w Gdańsku odbył się pierwszy w Polsce festiwal jazzowy, przyciągający artystów m.in. z USA i ZSRR.

Nauka i technika

W 1958 roku w Stanach Zjednoczonych powstała agencja kosmiczna NASA, a Związek Radziecki wystrzelił satelitę Sputnik 2, niosącego na pokładzie psa Łajkę – pierwsze żywe stworzenie w kosmosie.

W Polsce rozpoczęto budowę centrali elektroenergetycznej w Katowicach, co przyczyniło się do rozwoju przemysłu ciężkiego.

Kultura i sztuka

W literaturze polskiej 1958 był rokiem publikacji powieści „Zbrodnia i kara” w nowym wydaniu, a także debiutu poety Czesława Miłosza z tomikiem “Czarna góra”. Na scenie teatralnej wielkie sukcesy odniósł spektakl „Król Lew” w reżyserii Jerzego Fiarę.

W muzyce pop i jazzie popularność zdobyły zespoły The Rolling Stones oraz Ella Fitzgerald. W Polsce na fali jazzowej rozkwitały grupy Melodic Sound i Kwartet Skriabin.

Sport

Podczas zimowych igrzysk olimpijskich w Calgary (Kanada) Polska zdobyła dwa medale w narciarstwie biegowym. W piłce nożnej Mistrzostwa Świata FIFA 1958 odbyły się w Szwecji, a zwycięzcą została Brazylia, dzięki fenomenowi – dwunastoletniemu Pelé.

Wydarzenia społeczne i gospodarcze

W Europie nastąpił duży wzrost konsumpcji dóbr trwałych, co przyczyniło się do powstania pierwszych supermarketów w Wielkiej Brytanii i Niemczech. W Polsce rząd wprowadził plan pięcioletni „Nowa produkcja”, mający zwiększyć produkcję stalową o 30 %.

Dziedzictwo i pamięć

Rok 1958 pozostaje ważnym punktem odniesienia w historii współczesnej. Był okresem, w którym technologie kosmiczne, kultura masowa i procesy polityczne zaczęły kształtować przyszłość, z której czerpiemy inspiracje do dziś.

Powiązane artykuły