1776

Rok 1776 zapisał się w historii jako przełomowy okres, w którym doszło do wielu wydarzeń politycznych, militarnych, kulturalnych i naukowych. Najważniejszymi wydarzeniami tego roku były ogłoszenie niepodległości przez kolonie brytyjskie w Ameryce Północnej oraz publikacja The Wealth of Nations Adama Smitha, uznawana za kamień milowy w dziedzinie ekonomii.

Wydarzenia polityczne i militarne

• 7 czerwca – Drugie Kongres Kontynentalny przyjął Deklarację Niepodległości, której autorem był Thomas Jefferson. Dokument ten został przyjęty 4 lipca i stał się podstawą powstania Stanów Zjednoczonych.
• 22 sierpnia – Stanisław August Poniatowski, ostatni król Polski, podjął decyzję o reformie Szkoły Morskiej w Warszawie.
• 1 września – w Londynie rozpoczęła się pierwsza sesja nowo utworzonego Parlamentu Brytyjskiego po reformie.
• 25 listopada – George Washington został mianowany marszałkiem kontynentalnej armii.
• 31 grudnia – bitwa pod Trenton, w której siły amerykańskie pod dowództwem Washingtona odniosły zwycięstwo nad Brytyjczykami.

Stany Zjednoczone

Po przyjęciu Deklaracji kolonie amerykańskie rozpoczęły Wojnę Rewolucyjną, która trwała do 1783 roku. W ciągu roku 1776 doszło m.in. do:

• Bitwy pod Brooklyn (5 sierpnia),
• Bitwy pod Plymouth (11 grudnia),
• przyjęcia Konstytucji Continental Army jako regularnej armii.

Europa i inne regiony

W Europie rok 1776 to czas dalszych napięć i reform:

• W Francji król Ludwik XVI podjął pierwsze próby reform finansowych, które jednak nie przyniosły natychmiastowych rezultatów.
• W Rosji Katarzyna II kontynuowała politykę rozbudowy terytorialnej, co doprowadziło do kolejnych konfliktów z Imperium Osmańskim.
• W Wielkiej Brytanii odbyła się debata nad reformą systemu podatkowego, spowodowaną rosnącymi kosztami wojny z koloniami amerykańskimi.

Kultura i nauka

Rok 1776 to także ważny okres w rozwoju myśli ekonomicznej i literackiej:

• Publikacja dzieła Adama Smitha The Wealth of Nations, które po raz pierwszy systematycznie przedstawiło zasady wolnego rynku i podzieliło gospodarkę na trzy sektory: rolno‑leśny, przemysłowy i handlowy.
• W Polsce ukazała się pierwsza drukowana encyklopedia „Nowa Encyklopedia Polska” (wydanie drugie).
• W Szwajcarii Johann Wolfgang von Goethe wydał w wersji 1776‑1790 swoją znaną perykopię tragedii Faust, co wpłynęło na rozwój literatury romantycznej.

Dziedzictwo

Rok 1776 jest szczególnie pamiętany ze względu na:

• Ustanowienie Święta Niepodległości w Stanach Zjednoczonych, obchodzone corocznie 4 lipca.
• Rozpoczęcie nowoczesnej teorii ekonomii, która do dziś kształtuje politykę gospodarczą wielu państw.
• Inspirację dla ruchów niepodległościowych i reformistycznych w Europie i na świecie.

W kolejnych latach (np. w 1777 i 1778) wybuchały kolejne ważne bitwy i wydarzenia, które kontynuowały procesy zainicjowane w 1776 roku, a ich wpływ wyczuwalny jest do dziś.