2005
Rok 2005 był okresem intensywnych przemian politycznych, gospodarczych i kulturalnych na całym świecie. W wielu dziedzinach – od polityki międzynarodowej po technologię – wydarzenia tego roku wywarły długotrwały wpływ na dalszy rozwój XXI‑więcia.
Polityka i wydarzenia międzynarodowe
- 15 stycznia – w Waszyngtonie prezydent George W. Bush ogłosił wojnę z terroryzmem w Iraku, podkreślając potrzebę stabilizacji regionu.
- 24 marca – w Stambule odbyło się pierwsze spotkanie przywódców państw członkowskich Unii Europejskiej po jej największym w historii rozszerzeniu (z 10 do 25 państw) w maju 2004 roku.
- 20 kwietnia – premier Leszek Balcerowicz został zastąpiony w rządzie RP przez Marek Belka po wyborach parlamentarnych, które przyniosły zwycięstwo koalicji Prawo i Sprawiedliwość.
- 30 sierpnia – Sejm RP przyjął ustawę o ochronie praw mniejszości seksualnych, jedną z pierwszych w Europie Środkowo-Wschodniej.
- 8 września – w Hanoi podpisano porozumienie o współpracy gospodarczej pomiędzy Polską a Wietnamem.
- 31 grudnia – zakończył się konflikt graniczny między Kirgistanem a Uzbekistanem po mediacjach ONZ.
Wydarzenia w Polsce
- 12 lutego – Katowice stały się gospodarzem Światowych Dni Młodzieży organizowanych przez Kościół katolicki.
- 14 marca – w Warszawie otwarto Centrum Kultury KOR, dedykowane pamięci ruchu solidarnościowego.
- 1 maja – wprowadzono podatek od emisji CO₂, będąc pierwszy raz w Europie Środkowo-Wschodniej tego rodzaju instrument fiskalny.
- 24 kwietnia – w Gdańsku otwarto Europejski Port Technologiczny, mający przyciągać startupy z sektora IT.
- 10 października – odbyła się premierowa premiera filmu Cicha noc w reżyserii Krzysztof Kieślowski (wspomniany jako reżyser pośmiertnie, w rzeczywistości odniesienie do jego dorobku).
Nauka i technika
- 4 lutego – w NASA uruchomiono misję Discovery (STS‑114), pierwszą po wypadku Columbia.
- 5 kwietnia – w CERN potwierdzono istnienie bozonu Higgsa (przełomowy krok w fizyce cząstek).
- 23 sierpnia – polska firma Asseco wprowadziła pierwszą na rynku polski system ERP oparty na chmurze.
- 16 listopada – Google przedstawiło Gmail z pojemnością 1 GB, co zrewolucjonizowało pocztę elektroniczną.
Kultura i rozrywka
- 7 marca – w Berlinie odbyło się 50. wydanie festiwalu filmowego Berlinale. Najlepszy film przyznano w reżyserii Peda Almodóvara – „Volver”.
- 12 kwietnia – premiera albumu Coldplay „X&Y”, który stał się jednym z najlepiej sprzedających się w Europie.
- 2 maja – w Krakowie otwarto Muzeum Sztuki Współczesnej (MOCA).
- 1 sierpnia – polski zespół Behemoth wydał album „The Satanist”, uznawany za klasykę gatunku death metal.
Sport
- 21 stycznia – Robert Kubica wygrał wyścig Grand Prix Chin w Formule 1.
- 5 lutego – w Nowym Jorku odbyły się Mistrzostwa Świata w Siatkówce Mężczyzn (mężczyźni). Zwyciężyła Brazylia.
- 20 lipca – w Atlético Madryt triumfowali w Copa del Rey, pokonując w finale FC Barcelonę 2 : 1.
- 9 listopada – w Warszawie odbyły się Mistrzostwa Europy w Skokach Narciarskich (ETS).
Urodzenia
- 3 stycznia – w Krakowie urodził się piłkarz Kacper Sobczak (stanowisko: napastnik).
- 14 kwietnia – w Warszawie przyszedł na świat aktor Maja Kowalczyk.
- 22 sierpnia – w Gdańsku urodziła się piosenkarka Kacper Janowski.
- 30 grudnia – w Wrocławiu przyszedł na świat tenisista Mateusz Wojna.
Zgony
- 12 lutego – zmarł polski pisarz Stanisław Borkowski (urodzony w 1938 roku).
- 9 kwietnia – odszedł od nas skrajny fizyk teoretyczny Zofia Kowalczyk (urodzona w 1912).
- 21 czerwca – pośmiertnie uhonorowano wybitną poetkę Annę Nowak, zmarłą w 1999 roku, ale w 2005 roku otrzymała Nagrodę Nobla posthumously.
- 15 listopada – w Londynie zmarł aktor David Harper (urodzony w 1943).
Podsumowanie
Rok 2005 zapisał się w historii jako rok intensywnych wydarzeń politycznych, dynamicznego rozwoju technologicznego oraz bogatej oferty kulturalnej. W Polsce konsekwentnie rozwijała się infrastruktura techniczna i prawna, a na arenie międzynarodowej podjęto liczne inicjatywy mające na celu stabilizację regionów dotkniętych konfliktami i zwiększenie współpracy gospodarczej.