2019
Rok 2019 był dwudziestym drugim rokiem XXI wieku oraz trzynastym rokiem dwutysięcznego. Charakteryzował się licznymi wydarzeniami o znaczeniu międzynarodowym, politycznym, gospodarczym, kulturalnym i sportowym.
Polityka i stosunki międzynarodowe
W Europie kluczowym wydarzeniem była Brexit – wyjście Zjednoczonego Królestwa z Unii Europejskiej, które oficjalnie nastąpiło w styczniu 2020 roku, ale negocjacje i ostatnie kroki odbyły się w 2019 roku. W Polsce odbyły się wybory parlamentarne, w wyniku których Prawo i Sprawiedliwość utrzymało większość w Sejmie.
W Stanach Zjednoczonych prezydent Donald Trump został poddany pierwszemu impeachmentowi w historii USA, a w grudniu odbyły się wybory prezydenckie, które wygrał Joe Biden.
Gospodarka
Światowa gospodarka kontynuowała wzrost, choć tempo spowolniło w wyniku napięć handlowych pomiędzy Chinami a USA oraz niepewności związanej z brexitem. W Chińskiej Republice Ludowej wprowadzono nowy system podatkowy, a w Europie euro utrzymywało względną stabilność.
Nauka i technologia
W dziedzinie kosmosu NASA zakończyła misję Artemis I, a chińska agencja kosmiczna CNSA wystrzeliła sondę Chang'e 4 na niewidoczną z Ziemi stronę Księżyca – pierwszą taką misję w historii.
W sztucznej inteligencji pojawił się przełomowy model językowy GPT‑2, a w 2019 roku OpenAI przedstawiło pierwszą wersję GPT‑3, zwiększając możliwości generowania naturalnego języka.
Kultura i sztuka
W kinie największym hitem był thriller Joker, który zdobył Złotego Lwa na festiwalu w Wenecji oraz 2 nagrody Oscara. W muzyce dominowały takie hity jak „Old Town Road” Lil Nas X (pierwszy utwór łączący hip‑hop i country) oraz „Señorita” Shakiry i
Camila Cabello.
W literaturze ważnym wydarzeniem była publikacja powieści Normal People Sary Watson, która w 2020 roku doczekała się ekranizacji w formie serialu.
Sport
W 2019 roku odbyły się Mistrzostwa Świata w piłce ręcznej kobiet w Japonii oraz Mistrzostwa Świata w lekkoatletyce w Dohie. W piłce nożnej Barcelona wygrała Ligę Mistrzów, pokonując w finale Liverpool 2‑0.
Wydarzenia społeczne
Na całym świecie nasiliły się protesty klimatyczne inspirowane działaniami greckiej aktywistki Grety Thunberg. W Chile, Ekwadorze i Albanii doszło do masowych protestów przeciwko podwyżkom cen paliw oraz reformom podatkowym.
Śmierci
- Kurt Cobain (ur. 1967) – amerykański muzyk, lider zespołu Nirvana (zmarł 27 kwietnia 2019).
- Toni Morrison (ur. 1931) – amerykańska pisarka, laureatka Nagrody Nobla w dziedzinie literatury (zmarła 5 sierpnia 2019).
- Patrick Swayze (ur. 1952) – amerykański aktor i tancerz (zmarł 14 września 2019).
Urodzenia
- Billie Eilish (ur. 18 grudnia 1999) – amerykańska piosenkarka; jej debiutancki album When We All Fall Asleep, Where Do We Go? został wydany w 2019 roku.
- Emma Raducanu (ur. 13 listopada 2002) – brytyjska tenisistka, zdobyła swój pierwszy turniej wielkoszlemowy (US Open 2021) podczas gdy w 2019 roku zadebiutowała w turniejach juniorów.
Podsumowanie
Rok 2019 zakończył się intensywnym okresem zmian politycznych, przełomowymi osiągnięciami w technologii i kosmosie oraz znaczącymi wydarzeniami kulturalnymi. Wydarzenia tego roku w dużej mierze ukształtowały dynamikę międzynarodową i społeczną, której skutki odczuwalne są w kolejnych latach, w tym w 2020 roku.