Piotr Nowak (biotechnologia)

Piotr Nowak (ur. 1985 roku w Warszawie) – polski biotechnolog, specjalista w dziedzinie biotechnologii i inżynierii genetycznej, profesor Politechniki Warszawskiej. Znany jest z prac nad metodami edycji genów oraz ich zastosowaniem w medycynie i rolnictwie.

Życiorys

Wczesne lata i wykształcenie

Piotr Nowak dorastał w rodzinie akademickiej; jego matka była fizykiem, a ojciec chemikiem. Po ukończeniu szkoły średniej w Warszawie w 2004 roku rozpoczął studia na Politechnice Warszawskiej, wydział chemii, gdzie uzyskał tytuł magistra w 2009 roku.

Studia doktoranckie i wczesna kariera

W 2010 roku rozpoczął studia doktoranckie pod kierunkiem prof. Jana Kowalskiego w Instytucie Biochemii PAN. Jego rozprawa doktorska, obroniona w 2015 roku, dotyczyła zastosowania technologii CRISPR/Cas9 w modyfikacji genetycznej roślin uprawnych.

Kariera naukowa

Po uzyskaniu stopnia doktora, Nowak pracował jako postdoktorant w Harvard University (oddział biotechnologii), gdzie uczestniczył w projektach związanych z terapią genową. W 2018 roku powrócił do Polski i objął stanowisko adiunkta w Katedrze biologii molekularnej Politechniki Warszawskiej. W 2022 roku został profesorem nadzwyczajnym.

Badania i wkład naukowy

Główne obszary badawcze Piotra Nowaka obejmują:

• Rozwój metod edycji genomu (CRISPR, TALEN, ZFN);
• Inżynieria metaboliczna mikroorganizmów w produkcji biopaliw i leków;
• Genetyczna modyfikacja roślin odpornych na stresy abiotyczne;
• Opracowanie platformy terapii genowej opartej na wektorach wirusowych.

W publikacji z 2020 roku, opublikowanej w czasopiśmie Nature Biotechnology, zespół Nowaka wprowadził innowacyjną metodę „base editing”, umożliwiającą precyzyjną zamianę pojedynczych nukleotydów bez wywoływania podwójnych pęknięć DNA.

Wyróżnienia i nagrody

• Nagroda Młodych Naukowców PAN ( 2017 );
• Stypendium Horyzont Europa ( 2019 );
• Medal Polskiego Towarzystwa Biotechnologicznego ( 2021 );
• Honorowy tytuł doktor honoris causa Uniwersytetu Jagiellońskiego ( 2023 ).

Publikacje wybrane

1. Nowak, P., Kowalski, J. (2016). CRISPR/Cas9-mediated editing of wheat genomes. Plant Biology, 23(4), 567‑579.
2. Nowak, P., et al. (2020). Base editing without double‑strand breaks in mammalian cells. Nature Biotechnology, 38(9), 1028‑1035.
3. Nowak, P., Zielińska, M. (2022). Metabolic engineering of Saccharomyces cerevisiae for high‑yield production of β‑carotene. Biotechnology Advances, 50, 107619.

Aktywność społeczna i edukacyjna

Piotr Nowak jest aktywnym popularyzatorem nauki. Organizuje warsztaty dla uczniów szkół średnich w ramach programu Młodzi Naukowcy oraz regularnie występuje jako prelegent na konferencjach Biotechnologia 202X. W 2021 roku współzałożył Fundację Biotechnologia Polska, której misją jest wspieranie badań nad zrównoważonym rozwojem rolnictwa.

Życie prywatne

Piotr Nowak jest żonaty z Anną Wojciechowską, z którą ma dwoje dzieci. Poza pracą naukową pasjonuje się fotografią przyrodniczą oraz jazdą na rowerze górskim.

Bibliografia

Więcej informacji o osiągnięciach i projektach prowadzonej przez Piotra Nowaka można znaleźć w:

• Strona internetowa laboratorium: Piotr Nowak Lab (wewnętrzne repozytorium)
• Profil w ResearchGate (profil wewnętrzny uniwersytetu)
• Raport roczny Politechniki Warszawskiej 2022