Wi‑Fi
Wi‑Fi (ang. Wireless Fidelity) jest technologią umożliwiającą bezprzewodową transmisję danych w ramach sieci lokalnej przy użyciu fal radiowych. Standardy Wi‑Fi są zdefiniowane w rodzinie protokołów IEEE 802.11 opracowanej przez IEEE.
Historia
Pierwszy komercyjny standard Wi‑Fi – 802.11 – został opublikowany w 1997 roku. W kolejnych latach nastąpiły liczne rozwinięcia:
- 802.11b (1999) – zwiększenie maksymalnej przepustowości do 11 Mbit/s w paśmie 2,4 GHz.
- 802.11a (1999) – wprowadzenie pasma 5 GHz oraz prędkości 54 Mbit/s.
- 802.11g (2003) – połączenie zalet 802.11b i 802.11a, prędkość do 54 Mbit/s w paśmie 2,4 GHz.
- 802.11n (2009) – technologia MIMO, przepustowość do 600 Mbit/s.
- 802.11ac (2013) – wyłącznie pasmo 5 GHz, prędkość do kilku gigabitów na sekundę.
- 802.11ax (2019) – nazwa handlowa Wi‑Fi 6, lepsza wydajność w zatłoczonych środowiskach.
Standardy i protokoły
Rodzina IEEE 802.11 składa się z licznych rozszerzeń definiujących:
- pasma częstotliwości (2,4 GHz, 5 GHz, 6 GHz w Wi‑Fi 6E),
- techniki modulacji (OFDM, DSSS),
- technologie antenowe (MIMO, MU‑MIMO),
- mechanizmy zarządzania dostępem do medium (CSMA/CA).
Pasma częstotliwości
Wi‑Fi najczęściej wykorzystuje dwa zakresy:
- 2,4 GHz – szeroko dostępne, ale bardziej podatne na zakłócenia od urządzeń takich jak Bluetooth, kuchenki mikrofalowe czy telefony bezprzewodowe.
- 5 GHz – większa pojemność, mniejsze zakłócenia, ale krótszy zasięg i mniejsza zdolność penetracji ścian.
Wprowadzony w 2020 roku 802.11ax (Wi‑Fi 6E) otworzył dostęp do pasma 6 GHz, zwiększając liczbę dostępnych kanałów.
Sprzęt
Podstawowymi elementami sieci Wi‑Fi są:
- router (lub punkt dostępowy) – nadaje sygnał i zarządza ruchem.
- komputery, smartfony, tablety i inne urządzenia bezprzewodowe wyposażone w karty sieciowe Wi‑Fi.
- Adaptery USB lub PCI‑e pozwalające dodać obsługę Wi‑Fi do starszych urządzeń.
Bezpieczeństwo
Historia zabezpieczeń Wi‑Fi obejmuje kilka etapów:
- WEP (Wired Equivalent Privacy) – pierwsza metoda szyfrowania, uznana za niebezpieczną już w 2004 roku.
- WPA (Wi‑Fi Protected Access) – wprowadzony jako tymczasowy środek naprawczy.
- WPA2 – standard od 2004 roku oparty na protokole AES.
- WPA3 – najnowszy protokół, zapewniający lepszą ochronę przed atakami słownikowymi i lepsze szyfrowanie w trybach otwartych.
Zastosowania
Wi‑Fi znajduje zastosowanie w wielu obszarach:
- domowe sieci LAN – umożliwiające dostęp do Internetu w każdym pomieszczeniu,
- biura i korporacje – w połączeniu z systemami zarządzania siecią,
- przestrzenie publiczne (hotspoty w kawiarniach, lotniskach, uczelniach),
- systemy Internetu Rzeczy (IoT) – sterowanie inteligentnymi urządzeniami domowymi,
- transmisje multimedialne – strumieniowanie wideo, gry online, wirtualna rzeczywistość.
PorĂłwnanie z innymi technologiami bezprzewodowymi
| Technologia | Pasmo | Maks. prędkość | Typowy zasięg | Typowe zastosowanie |
|---|---|---|---|---|
| Wi‑Fi | 2,4 GHz / 5 GHz / 6 GHz | do 10 Gb/s (Wi‑Fi 7) | do 30 m (wewnątrz) | sieci LAN, IoT, multimedia |
| Bluetooth | 2,4 GHz | do 2 Mbps (Bluetooth 5.2) | do 10 m | połączenia krótkiego zasięgu, akcesoria |
| LTE | różne pasma komórkowe | do 300 Mbps | kilkaset metrów (z elektrodą) | mobilny dostęp do Internetu |
| Zigbee | 2,4 GHz | do 250 kbps | do 30 m | sieci czujników, automatyka domowa |
Przyszłość
Rozwój standardu 802.11be (potocznie określanego jako Wi‑Fi 7) ma przynieść dalsze podniesienie prędkości (do 30 Gb/s), redukcję opóźnień oraz lepszą efektywność w gęsto zaludnionych środowiskach. Równocześnie rośnie zainteresowanie technologią Wi‑Fi Direct umożliwiającą bezpośrednią komunikację pomiędzy dwoma urządzeniami bez pośrednictwa routera.
Bibliografia
- IEEE. IEEE Standard for Information Technology—Telecommunications and information exchange between systems—Local and metropolitan area networks—Specific requirements. Part 11: Wireless LAN Medium Access Control (MAC) and Physical Layer (PHY) Specifications. Dostępny w archiwach IEEE.
- Wi‑Fi Alliance. Specyfikacje Wi‑Fi 6 i Wi‑Fi 6E. Dokumenty techniczne.
- J. Kurose, K. Ross. Computer Networking: A Top‑Down Approach. Pearson, wydanie 7, 2021.