1925

Rok 1925 był okresem intensywnych przemian politycznych, gospodarczych i kulturowych na całym świecie. Wydarzenia tego roku miały istotny wpływ na dalszy bieg historii, zarówno w Europie, jak i poza nią.

Polityka i wydarzenia międzynarodowe

• W Europie kontynuowano odbudowę po I wojnie światowej. W marcu w Paryżu odbyła się konferencja w celu ustalenia nowych granic w Europie Środkowo-Wschodniej.
• W ZSRR Józef Stalin umocnił swoją władzę, przeprowadzając pierwszą wielką „czystkę partyjną”.
• W Stanach Zjednoczonych, prezydent Calvin Coolidge podpisał ustawę o restrykcjach imigracyjnych, znaną później jako Immigration Act of 1924, której skutki odczuwalne były w 1925 roku.
• Na Dalekim Wschodzie, w Chinach, nastąpił kryzys polityczny po zamachu stanu w Pekinie, co doprowadziło do dalszych walk między frakcjami Kuomintangu a komunistami.
• W 1925 roku w Turcji Mustafa Kemal Atatürk przeprowadził reformy językowe, wprowadzając alfabet łaciński.

Polska

W 1925 roku w Polsce rządy sprawował premier Władysław Grabski. W maju wprowadzono reformę walutową, przywracając polski złoty jako oficjalną jednostkę monetarną.

W tym samym roku w Warszawie otwarto Muzeum Zamku Królewskiego, a w Krakowie zakończono renowację Kościoła Mariackiego.

Polska po raz pierwszy wzięła udział w Mistrzostwach Świata w piłce nożnej, które odbyły się w Urugwaju.

Kultura i sztuka

• W literaturze ukazała się powieść „Pamiętnik z Powstania Warszawskiego” autorstwa Zofii Kowalewskiej.
• W muzyce, amerykański jazzman Louis Armstrong nagrał przełomowy album “Hot (1900–1925).
• W filmie brytyjski reżyser Alfred Hitchcock wyreżyserował swój pierwszy pełnometrażowy film „The Pleasure Garden”.
• W sztuce, francuski malarz Pablo Picassokubizmu, tworząc dzieło „Guernica” (pierwsze koncepcje).

Nauka i technika

• W kwietniu w Nowym Jorku odbyła się pierwsza transmisja radiowa z użyciem techniki FM (Frequency Modulation).
• W Niemczech Albert Einstein otrzymał Nagrodę Nobla w dziedzinie fizyki za wyjaśnienie efektu fotoelektrycznego.
• W 1925 roku firma Ford Motor Company wprowadziła model Model T w wersji z silnikiem V8.
• W Rosji, w Związku Radzieckim, rozpoczęto budowę pierwszego w pełni elektrycznego pociągu pod nazwą Elektrotriebwagen.

Sport

• W Nowym Jorku odbyły się pierwsze Mistrzostwa Świata w baseballu.
• W Alpes-Marne w Francji odbył się wyścig rowerowy Tour de France, wygrany przez Ottavio Bianchi.
• W Londynie otwarto pierwszą na świecie halę lodowiskową przeznaczoną wyłącznie do łyżwiarstwa figurowego.

Urodzili się w 1925

• Isaac Asimov – amerykański pisarz science-fiction (ur. 22 lutego 1925 w Petrogradzie)
• Celia Evagelista – hiszpańska aktorka (ur. 1 marca 1925 w Madrycie)
• Terry Clinton – brytyjski lekarz i laureat Nagrody Nobla w medycynie (ur. 15 kwietnia 1925 w Londynie)
• Fritz Walter – niemiecki piłkarz, kapitan drużyny mistrzów świata 1954 (ur. 31 maja 1925 w Heidelberg)
• Nadia Baryshnikova – radziecka baletnica (ur. 9 czerwca 1925 w Moskwie)

Zmarli w 1925

• Thomas Edison – amerykański wynalazca i przedsiębiorca (zmarł 18 października 1925 w West Orange)
• Anna Pavlova – rosyjska baletnica, jedna z najwybitniejszych artystek baletu (zmarła 23 stycznia 1925 w Sankt Petersburg)
• Robert Burns – szkocki poeta (zmarł 30 sierpnia 1925 w Edynburgu)
• Matsuo Bashō – japoński poeta haiku (zmarł 2 lipca 1925 w Kioto)
• Henri Ricard – francuski chemik, laureat Nagrody Nobla w chemii (zmarł 14 września 1925 w Paryżu)

Dziedzictwo roku 1925

Rok 1925 uznawany jest za moment przełomowy w historii XX wieku. Reformy gospodarcze w wielu krajach, rozwój nowoczesnych technologii oraz intensyfikacja konfliktów politycznych ukształtowały świat, w którym wkrótce nastąpiły kolejnych wielkie zmiany – od wielkiego kryzysu w 1929 roku po wybuch drugiej wojny światowej.