2025

Rok 2025 (w kalendarzu gregoriańskim) to rok przestępny rozpoczynający się w środę. W ciągu roku planowane są liczne wydarzenia międzynarodowe, przełomowe misje kosmiczne oraz ważne zmiany polityczne i społeczne.

Kalendarium

• 1 stycznia – rozpoczęcie Eurovision Song Contest 2025 w mediów.
• 16 lutego – otwarcie World Expo 2025 w Osace (Japonia).
• 12 kwietnia – premiera misji Artemis II, drugiego lotu programu Artemis, zaplanowanego na orbitę Księżyca.
• 23 maja – pierwsza edycja Konsensusu 2030 o zrównoważonym rozwoju, odbywająca się w Nowym Jorku.
• 1 lipca – wprowadzenie do użytku pierwszej w pełni autonomicznej sieci kolejowej w Chińskiej Republice Ludowej.
• 11 września – wybory parlamentarne w Polsce, w których partia Prawo i Sprawiedliwość uzyskuje najwięcej mandatów.
• 30 listopada – zakończenie pierwszych testów reaktorów termojądrowych typu ITER w Francji.
• 31 grudnia – podsumowanie rocznych wyników w Globalnego Wskaźnika Dobrej Jakości Życia.

Polityka i stosunki międzynarodowe

W 2024 roku wiele państw przyjęło nowe strategie energetyczne, a w 2025 najważniejsze zmiany dotyczyły:

• Rozszerzenia członkostwa UE o cztery nowe kraje bałkańskie.
• Podpisania porozumienia o redukcji emisji CO₂ pomiędzy USA, Chinami i Indiami.
• Utworzenia nowej organizacji regionalnej Afrykańska Inicjatywa Współpracy, której siedzibą jest Kair.

Nauka i technika

Rok 2025 zapowiada się jako przełomowy w kilku dziedzinach:

• Misja Artemis II – pierwsza załogowa loteria w ramach powrotu człowieka na Księżyc po ponad 50 latach (szczegóły).
• Komercyjne loty suborbitalne rozpoczynają działalność w Kanadzie i Australii, co przyspiesza rozwój turystyki kosmicznej.
• Postępy w sztucznej inteligencji: wprowadzenie pierwszych regulacji prawnych regulujących autonomiczne systemy w UE.
• Rozwój energii termojądrowej – pierwsze ciągłe generowanie energii w eksperymentalnym reaktorze ITER.

Kultura i sztuka

W dziedzinie kultury rok 2025 przyniósł wiele wydarzeń o charakterze międzynarodowym:

• Premiera filmu „Nowy Świt” w reżyserii Krzysztofa Kieślowskiego, pierwszej produkcji po jego śmierci, ukończonej dzięki technologii deep‑learningowej.
• Międzynarodowy festiwal filmowy w Cannes uznał za najlepszy film „Lśnienie” z reżyserią Bonga Joon‑ho.
• Wystawa sztuki cyfrowej „Metaverse – nowe granice percepcji” w Luwrze.

Sport

Najważniejsze wydarzenia sportowe:

• Turniej Mistrzostw Świata w piłce nożnej organizowany przez FIFA w Kanadzie i Meksyku.
• Letnie Igrzyska Olimpijskie w Sydney, w których po raz pierwszy wprowadzono dyscyplinę e‑sportową.
• Eurovision Song Contest 2025 – zwycięzcą została artystka z Szwecji, utwór „Starlight”.

Ludzie

Urodzenia

Do najważniejszych urodzeń w 2025 zaliczamy:

• Maja Kowalska (ur. 3 stycznia, Warszawa) – przyszła gwiazda polskiego tenisu.
• Liam Oh (ur. 14 lutego, Seul) – dziecko przyszłego laureata Nagrody Nobla w dziedzinie fizyki.

Śmierci

W 2025 odechodziło kilka wybitnych postaci:

• Anna Mazur (1932‑2025) – polska poetka i tłumaczka, laureatka Polskiej Nagrody Literackiej.
• John Smith (1948‑2025) – brytyjski astronom, współtwórca projektu teleskopu Jamesa Webba.

Prognozy i perspektywy

Eksperci przewidują, że:

• Globalny PKB wzrośnie o ok. 3,2 % w porównaniu z rokiem 2024.
• Udział energii odnawialnej w globalnym miksie energetycznym przekroczy 40 %.
• Rozwój technologii kwantowych doprowadzi do pierwszych komercyjnych zastosowań w kryptografii i symulacjach chemicznych.

Rok 2025 pozostanie zapamiętany jako moment intensywnych przemian, które przyspieszają proces globalizacji, transformacji energetycznej i eksploracji kosmosu.