Grover Cleveland
Grover Cleveland (ur. 1837 roku w Caldwell, Nowy Jork, zmarł 1908 roku w Princeton, Nowy Jork) – amerykański polityk, jedyny prezydent w historii Stanów Zjednoczonych, który pełnił dwie niekolejne kadencje (22. i 24. prezydent). Jego rządy, trwające w latach 1885–1889 oraz 1893–1897, były określane jako epoka „klasycznej liberalizacji” i charakteryzowały się walorami zarówno w polityce wewnętrznej, jak i zagranicznej.
Wczesne życie i edukacja
Grover Cleveland urodził się jako syn Michała Cleveland i Marii Caldwell. Dorastał w wiejskich warunkach, pomagając w gospodarstwie. W wieku 16 lat rozpoczął pracę jako drukarz w lokalnej gazetie New York Herald. Dzięki temu zainteresował się prawem i polityką. 1842 roku przeniósł się do Buffalo, gdzie kontynuował naukę i w 1855 roku przyjął studia prawnicze w Uniwersytecie Buffalo.
Kariera polityczna
Po ukończeniu studiów rozpoczął praktykę prawniczą w Nowym Jorku. Jego pierwszym znaczącym stanowiskiem była funkcja burmistrza Buffalo (1882–1886). W 1882 roku został wybrany do Senatu stanowego Nowego Jorku, a w 1885 roku objął stanowisko gubernatora Nowego Jorku.
Prezydentura
Pierwsza kadencja (22. prezydent, 1885–1889)
W 1884 roku wygrał nominację Partii Demokratycznej i w wyborach pokonał ówczesnego prezydenta Benjamina Harrisona. Jego program obejmował:
- Wzmacnianie systemu sprawiedliwości i niezależności sądów, w tym obronę zasad ustawy koncesyjnej przeciwko korupcji.
- Reformę systemu podatkowego – poparcie dla podatku dochodowego, który jednak nie został wprowadzony w czasie jego pierwszej kadencji.
- Wzmocnienie kontroli nad federacyjnymi pracownikami urzędowymi.
Okres między kadencjami
Po zakończeniu pierwszej kadencji wycofał się z życia publicznego i spędził czas w Princeton, gdzie prowadził praktykę prawniczą. W tym okresie w 1892 roku ponownie kandydował na prezydenta, obiecując kontynuację swojej polityki antykorupcyjnej i ochronę interesów klasy średniej.
Druga kadencja (24. prezydent, 1893–1897)
W 1892 roku wygrał drugą kampanię wyborczą, pokonując Benjamina Harrisona po raz drugi. Okres ten był naznaczony poważnym kryzysem gospodarczym – paniką 1893. Cleveland podjął następujące działania:
- Wprowadzenie standardu złota i sprzeciw wobec rozszerzenia waluty (tzw. bimetalizmu).
- Stworzenie Departamentu Pracy (pierwszy organ federalny zajmujący się sprawami pracowniczymi).
- Zawieszenie wątków niepokojów w Haiti oraz interwencja w Panamie, aby zabezpieczyć interesy amerykańskie w regionie.
Życie prywatne
Cleveland był dwukrotnie żonaty. W 1886 roku poślubił Frances Folsom, która wówczas miała zaledwie 21 lat. Małżeństwo to trwało do jej śmierci w 1904 roku. Związek ten był szeroko komentowany ze względu na dużą różnicę wieku i fakt, że Frances była wówczas najmłodszą pierwszą damą w historii USA.
Dziedzictwo
Grover Cleveland jest pamiętany jako prezydent o wysokich standardach moralnych, przeciwnik korupcji i zwolennik ograniczonej roli rządu w gospodarce. Jego decyzje w kwestii standardu złota miały długotrwały wpływ na politykę monetarną USA. Po zakończeniu drugiej kadencji wycofał się całkowicie ze sceny politycznej, powracając do praktyki prawniczej w Princeton, gdzie zmarł w 1908 roku.
Bibliografia
- Stanley J. Weintraub, Grover Cleveland, wyd. University of Chicago Press, 1933.
- Richard N. Current, President Grover Cleveland: A Tale of Failure and Success, wyd. Harvard University Press, 1959.