Stare Borowo
Stare Borowo – wieś położona w Polsce, w województwie mazowieckim, w powiecie płockim, w gminie Borowo. Miejscowość leży w północno‑środkowej części województwa, około 15 km na południowy zachód od Płocka i 120 km na zachód od Warszawy. Według danych z 2021 roku zamieszkuje ją około 620 osób.
Geografia
Stare Borowo położone jest na Równinie Mazowieckiej, w dolinie rzeki Bzury, na wysokości od 70 do 85 m n.p.m. Teren wiejny charakteryzuje się rolniczym krajobrazem, z dominującymi polami uprawnymi, łąkami i fragmentami lasu sosnowego. W pobliżu znajduje się rezerwat przyrody Kozienice, chroniący rzadkie gatunki roślin i ptaków.
Historia
Pierwsze wzmianki o zamieszkaniu w miejscu dzisiejszego Starego Borowa pochodzą z dokumentów królewskich z końca XV wieku. Nazwa „Borowo” wywodzi się od dawnej lasu sosnowego (bór) otaczającego osadę. W 1795 roku w wyniku rozbiorów ziemie te znalazły się pod zaborem pruskim, a po kongresie wiedeńskim w 1815 roku stały się częścią Królestwa Polskiego.
W 1918 roku po odzyskaniu niepodległości przez Polskę wieś wstąpiła w strukturę administracyjną Warszawskiego powiatu. Podczas II wojny światowej Stare Borowo było miejscem działań partyzanckich; w 1944 r. doszło do szczytu walki z okupantem, a po wojnie wieś została odbudowana w ramach programu odnowy wsi.
Od lat 1990 w Starym Borowie rozwija się rolnictwo ekologiczne, a w 2005 roku otwarto tamskie Centrum Kultury, które organizuje coroczne festyny i warsztaty folklorystyczne.
Demografia
W 2021 r. struktura ludności podzielona była następująco:
- Mężczyźni – 48 %
- Kobiety – 52 %
- Średni wiek – 42 lata
- Główny zawód – rolnictwo (ok. 35 %), usługi lokalne (ok. 20 %) oraz praca w Płocku (ok. 30 %).
Gospodarka i infrastruktura
Główne źródła dochodów mieszkańców to:
- uprawa zbóż (pszenica, jęczmień) i roślin okopowych,
- hodowla bydła i trzody chlewnej,
- produkcja roślin pastewnych dla okolicznych gospodarstw,
- małe przedsiębiorstwa rodzinne – warsztaty stolarskie, piekarnie, sklepy spożywcze.
W Starym Borowie znajduje się:
- szkoła podstawowa nr 1,
- przychodnia lekarska,
- gospodarstwo komunalne zajmujące się odpadami,
- dwóch kościołów: parafia pod wezwaniem Świętej Marii oraz kaplica św. Mikołaja.
Kultura i tradycje
W Starym Borowie pielęgnuje się liczne tradycje ludowe, m.in. dożynki organizowane corocznie w sierpniu oraz kuligi zimą. Wieś jest znana z rękodzieła – haftu i wyplatania koszyków z wierzby. Centrum Kultury prowadzi warsztaty artystyczne oraz koncerty zespołów regionalnych.
Transport
Do Starego Borowa prowadzi krajowa droga DK10, a w pobliżu przebiega linia kolejowa Płock‑Warszawa, z przystankiem w sąsiedniej miejscowości Borowo. Regularne połączenia autobusowe obsługują trasę Płock‑Warszawa‑Łódź.
Zabytki i atrakcje
- Kościół pod wezwaniem Świętej Marii – zabytkowy obiekt z XVIII w., z barokowym wnętrzem i cennym organem ręcznie wykonanym w 1842 roku.
- Wysoki kamień czary – pomnik przydrożny z początku XIX w., będący elementem lokalnej legendy.
- Ścieżka edukacyjna przy rezerwacie Wodospady Kozienice – trasa przyrodnicza z tablicami informacyjnymi o faunie i florze.
Notable mieszkańcy
- Jan Kowalski (ur. 1950 roku) – pionier rolnictwa ekologicznego w regionie, laureat nagrody „Polska Wieś” w 2010 roku.
- Maria Nowak (ur. 1975 roku) – autorka książki „Tradycje mazowieckie”, wydanej w 2008 roku.