Europejska Wspólnota Gospodarcza

Europejska Wspólnota Gospodarcza (EWG), w języku angielskim znana jako European Economic Community (EEC), była jedną z trzech filarów Europejskiej Unii powstałą w latach 1957 na mocy Traktatu Rzymskiego. Jej celem było stworzenie wspólnego rynku, w którym towary, usługi, kapitał i ludzie mogliby swobodnie przemieszczać się pomiędzy państwami członkowskimi. W 1993 roku, w wyniku Traktatu z Maastricht, EWG przekształciła się w Unię Europejską, a jej kompetencje zostały włączone w strukturę nowego organizmu.

Powstanie i rozwój

Geneza EWG sięga końca II wojny światowej, kiedy to europejscy liderzy dążyli do zapewnienia pokoju i współpracy gospodarczej na kontynencie. Pierwszym krokiem była Europejska Wspólnota Węgla i Stali (EWWS), powstała w 1951 roku. Sukces EWWS zachęcił do dalszej integracji, co doprowadziło do podpisania Traktatu Rzymskiego w 1957 roku w Rzymie.

Traktat Rzymski został podpisany przez sześć państw założycielskich: Belgię, Francję, Holandię, Luksemburg, Włochy oraz Zachodnie Niemcy. Od tego momentu, EWG zaczęła stopniowo przyjmować nowych członków, m.in. Danię (1973 roku), Irlandię (1973 roku), Wielką Brytanię oraz Grecję (1981 roku).

Instytucje EWG

Komisja Europejska – organ wykonawczy, odpowiedzialny za przygotowywanie projektów legislacyjnych i nadzór nad ich realizacją.
Rada Ministrów (Rada Europejska) – forum ministrów właściwych dla danej polityki, podejmujące decyzje w formie przyjęcia dyrektyw i rozporządzeń.
Parlament Europejski – organ przedstawicielski wybrany w wyborach powszechnych, uczestniczący w procesie ustawodawczym.
Sąd Sprawiedliwości Unii Europejskiej – najważniejszy organ sądowniczy, zapewniający jednolitą interpretację prawa wspólnotowego.
Europejski Trybunał Obrachunkowy – instytucja kontrolująca wydatkowanie budżetu EWG.

Główne osiągnięcia

Wspólny rynek – w 1993 roku udało się zniesienie barier celnych i przyjęcie zasady swobodnego przepływu towarów, usług, kapitału i osób.
Jednolita polityka rolna (WPR) – wprowadzona w 1962 roku, miała na celu zwiększenie produkcji żywności i stabilizację dochodów rolników.
Polityka konkurencji – zasady antymonopolowe i kontrola nad zbyt dużym skupieniem rynkowym, które przyczyniły się do stworzenia bardziej zrównoważonych warunków gospodarczych.
Inwestycje strukturalne – fundusze przeznaczone na rozwój mniej uprzywilejowanych regionów, co przyczyniło się do zmniejszenia dysproporcji gospodarczych w Europie.

Transformacja w Unię Europejską

W wyniku Traktatu z Maastricht w 1992 roku, Europejska Wspólnota Gospodarcza utraciła osobny status prawny i została włączona w strukturę Unii Europejskiej. Do kompetencji EWG włączono m.in. politykę handlową, rolną, rybacką oraz część polityki społecznej. W 2009 roku Traktat z Lizbony formalnie wykreślił termin „Europejska Wspólnota Gospodarcza” z dokumentów prawnych UE.

Dziedzictwo

Choć EWG nie istnieje już jako odrębna instytucja, jej dziedzictwo jest widoczne w obecnym funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Stworzenie jednolitego rynku i zasady swobodnego przepływu pozostają fundamentem europejskiej integracji gospodarczej, a wiele przyjętych w czasach EWG regulacji i polityk jest wciąż aktualnych i kształtuje codzienne życie obywateli Europy.