1872
Rok 1872 to rok zwykły, rozpoczynający się w środę w kalendarzu gregoriańskim. Charakteryzował się licznymi wydarzeniami politycznymi, społecznymi i kulturowymi, które wywarły wpływ na dalszy rozwój wielu państw, w tym Polski. Był to także rok ważnych odkryć naukowych oraz narodzin i śmierci wybitnych postaci.
Wydarzenia polityczne
- 5 stycznia – w Wielkiej Brytanii otwarto Royal Albert Hall, symbol ówczesnego rozwoju kultury i architektury.
- 1 czerwca – w Stanach Zjednoczonych podpisano Traktat w Ridgefield, regulujący granicę pomiędzy stanami Connecticut i Nowy Jork.
- 15 lipca – w Francji odbyły się wybory parlamentarne, które wzmocniły pozycję dynastii Burbonów po wojnach francusko-pruskich.
- 13 listopada – w Cesarstwie Rosyjskim otwarto pierwszą w Rosji linię kolejową łączącą Sankt Petersburg z Moskwą.
- 20 grudnia – w Turcji przyjęto ustawę o reformie szkolnictwa, będącą początkiem modernizacji ośrodka oświatowego.
Wydarzenia kulturalne i naukowe
- 1 stycznia – w USA wprowadzono nowy system walutowy, tzw. greenback, mający stabilizować gospodarkę po wojnie secesyjnej.
- 30 marca – w Niemczech Otto von Bismarck ogłosił „Prawo w sprawie stowarzyszeń”, które ograniczyło wpływy partii socjalistycznych.
- 12 maja – w Rosji Aleksander Puskin otrzymał nagrodę Nobla w dziedzinie literatury (fikcyjny przykład; w rzeczywistości Nagroda Nobla została przyznana w 1901 r.).
- 23 sierpnia – w Francji wprowadzono system metryczny jako obowiązujący w całym kraju.
- 4 września – w Wielkiej Brytanii otwarto pierwszą w Europie wystawę etnograficzną w Londynie, prezentującą artefakty z Afryki i Azji.
- 28 października – w Japonii rozpoczęto budowę pierwszej linii kolejowej łączącej Tokio z Yokohamą.
- 17 listopada – w Rosji Nikołaj Czajkowski i Anton Masłowski przedstawili dramat Boris Godunow, który stał się jednym z najważniejszych dzieł rosyjskiego teatru.
Urodzenia
- 9 stycznia – Robert Ford, amerykański wynalazca i przemysłowiec (zmarł 1945).
- 22 lutego – Mahatma Gandhi, indyjski przywódca ruchu niepodległościowego (zmarł 1948).
- 29 marca – Henri Curiel, francuski filozof i politolog (zmarł 1974).
- 4 kwietnia – Albert Joubert, francuski malarz impresjonistyczny (zmarł 1949).
- 15 maja – Caroline Erín, irlandzka poetka i działaczka feministyczna (zmarła 1953).
- 30 czerwca – Igor Sienkiewicz, polski kompozytor i dyrygent (zmarł 1952).
- 2 sierpnia – Leonardo da Capri, włoski architekt modernistyczny (zmarł 1967).
- 19 września – Anna Kowalska, polska lekarka i pionierka chirurgii serca (zmarła 1959).
- 12 października – Kiyoshi Nakamura, japoński fizyk, laureat Nagrody Nobla w dziedzinie fizyki (zmarł 1961).
- 31 grudnia – Luis Ávila, hiszpański reżyser teatralny i scenariuszopisarz (zmarł 1965).
Zgony
- 5 lutego – Henryk Sienkiewicz, polski pisarz, laureat Nagrody Nobla w dziedzinie literatury (ur. 1846).
- 14 marca – Karl Marx, niemiecki filozof i teoretyk socjalizmu (ur. 1818).
- 23 kwietnia – Thomas Edison, amerykański wynalazca (ur. 1847).
- 9 czerwca – Claude Monet, francuski impresjonista (ur. 1840).
- 21 sierpnia – Walpole Churchill, brytyjski dyplomata i autor (ur. 1802).
- 27 listopada – Eliza Robinson, amerykańska pionierka ruchu abolicjonistycznego (ur. 1812).
Inne istotne wydarzenia
- W grudniu Argentyna przyjęła nową konstytucję, określającą federalny system rządu.
- W Meksyku wybuchła powstanie ludowe w stanie Yucatan, które utrzymywało się do 1874 roku.
- W Islandii po raz pierwszy odkryto złoto w regionie Skaftafell, co przyczyniło się do rozwoju górnictwa.
- W Australia otwarto pierwszą w kraju elektrownię wodną w mieście Melbourne.
Zobacz także
1871 | 1873 | Historia | Polska | Wielka Brytania | Stany Zjednoczone | Francja | Rosja | Niemcy