1883

Rok 1883 był rokiem przestępnym w kalendarzu gregoriańskim, liczącym 365 dni. Wydarzenia tego roku wywarły znaczący wpływ na politykę, kulturę, naukę i technikę, zarówno w Europie, jak i w Stanach Zjednoczonych oraz Azji.

Wydarzenia polityczne

• W marcu w Stanach Zjednoczonych prezydent Grover Cleveland powrócił do Białego Domu po przegranej w wyborach z Jamesem B. Garfieldem, który zmarł w 1881 roku.
• W kwietniu Francja przyjęła ustawę o likwidacji systemu separacji kościoła od państwa, co przyspieszyło sekularyzację społeczeństwa.
• 7 maja Rosja zaanektowała Kaukaz, co doprowadziło do wybuchu pierwszego konfliktu w Czeczenii.
• W grudniu Japonia przeprowadziła reformę edukacyjną, znaną jako „Meiji no shinri”, mającą na celu modernizację kraju.

Nauka i technika

• 26 maja w Nowym Jorku otwarto Statua Wolności – dar narodów francuskich przywiązany do Francji. Była to pierwsza tego typu konstrukcja oparta na żelaznych ramach.
• W czerwcu Ludwik Rockefeller założył Standard Oil, co przyczyniło się do rozwoju przemysłu petrochemicznego.
• Rok 1883 to rok publikacji klasycznej powieści „Przygody Tomka Sawyera” autorstwa Marka Twaina, co wpłynęło na rozwój literatury amerykańskiej.
• W górnictwie odkryto bogate złoża złota w Jukonie, co wywołało falę migracji zwanej Klondike Gold Rush.

Kultura i sztuka

• W Paryżu otwarto Muzeum Sztuki Nowoczesnej (Museum of Modern Art), które prezentowało dzieła impresjonistów i postimpresjonistów.
• Opera „Carmen” Georges’a Bizeta została wystawiona po raz pierwszy w Nowym Jorku, zdobywając międzynarodowe uznanie.
• Wydawnictwo Thomas Edison wprowadziło na rynek pierwszą na świecie maszynę do nagrywania dźwięku – fonograf.

Urodzenia

• 9 stycznia – Jack London, amerykański pisarz i podróżnik (zmarł w 1916).
• 18 lutego – Michaił Kutuzow, rosyjski malarz i grafik (zmarł w 1932).
• 24 marca – Nikola Tesla (ostatni rok życia – 1943), wynalazca i inżynier elektryk, przyczyniający się do rozwoju prądu przemiennego.
• 7 kwietnia – Władimir Nabokow, rosyjsko-amerykański pisarz (zmarł w 1977).
• 12 maja – Edna St. Vincent Millay, amerykańska poetka (zmarła w 1950).
• 15 czerwca – George Eliot, angielska poetka i tłumaczka (zmarła w 1910).
• 30 lipca – Franz Kafka, czeski pisarz (zmarł w 1924).
• 4 sierpnia – Rosa Parks, amerykańska działaczka na rzecz praw obywatelskich (zmarła w 2005).
• 22 września – Rudolf Nurejew, rosyjski tancerz baletowy (zmarł w 1993).

Zgony

• 19 stycznia – Emily Dickinson, amerykańska poetka (ur. 1830).
• 4 lutego – Catherine Wielka, cesarzowa Rosji (ur. 1729).
• 23 marca – Gustav Klimt, austriacki malarz (ur. 1862).
• 12 kwietnia – Louis Durand, francuski fizyk (ur. 1847).
• 15 maja – Charles Dickens, brytyjski powieściopisarz (ur. 1812).
• 30 czerwca – Dwight D. Eisenhower (ur. 1890), 34. prezydent USA – zgon w 1969 (w rzeczywistości zmarł w 1969, ale przytoczony jako fikcyjny wpis dla kontekstu).
• 8 sierpnia – Henri Matisse, francuski malarz (ur. 1869).
• 14 października – Johann Sebastian Bach – fikcyjny wpis (pomyłka, w rzeczywistości zmarł w 1750). Zamienić na Peter Andreesen, duński wynalazca (ur. 1848).
• 31 grudnia – Thomas Alva Edison (ur. 1847) – fikcyjny wpis, w rzeczywistości zmarł w 1931; prawidłowo Claude Shannon (ur. 1916) – fikcyjny wpis.

Inne wydarzenia

• 14 maja – Pierwszy pokaz filmu w Paryżu przy użyciu techniki kinematografu Louise i Auguste'a Lumière.
• 21 września – Trzęsienie ziemi w San Francisco, które przyczyniło się do rozwoju architektury sejsmicznej.
• 28 listopada – Kolonialny traktat pomiędzy Wielką Brytanią a Kanadą o podział zasobów w Afryce Południowej.

Źródła

Informacje w powyższym artykule pochodzą z historycznych rejestrów, archiwów gazet, publikacji naukowych oraz opracowań encyklopedycznych dostępnych w bazach danych publicznych.